توصيه مطلب
۲
 
رونمایی ایراس از شرح غزلیات بیدل دهلوی
 

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا در سرای اهل قلم نمایشگاه بین المللی کتاب از کتاب «آیین دار حیرت» رونمایی کرد.
رونمایی ایراس از شرح غزلیات بیدل دهلوی
 
ایراس؛ موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) با همکاری موسسه فرهنگی اکو رونمایی از کتاب «آیین دار حیرت»، شرح غزلیات بیدل دهلوی را در سرای اهل قلم بیست و هفتمین نمایشگاه بین المللی کتاب برگزار کرد. 

در این مراسم ابتدا "نصیری" مدیر انتشارات بیان به ایراد سخن پرداخت. وی ابتدا از زنده یاد دکتر بهبود صدقتیان یاد کرد که کتاب شرح غزلیات حافظ را در چهار جلد در این انتشارات به تحریر در آورد.
نصیری با اشاره به خالی بودن تالیف کتاب های مناسب در بازار نشر گفت: "کتاب هایی که اصولا در حیطه ادبیات تالیف می شود به ندرت پبش می آید که کاملا تالیفی باشد. بیشتر کتاب ها جمع آوری شده است." 

وی سپس به عدم انتشار کتاب خاصی در رابطه با بیدل اشاره کرد و گفت بیشتر کتاب هایی که درباره وی به نگارش در آمده است بیشتر به صورت چکیده و انتخابی از غزلیات وی بوده است و کتاب جامعی نوشته نشده است. وی در ادامه افزود: "بیدل بیش از دوهزار هشتصد غزل دارد و تا کنون هیچ اثری مبنی بر شرح این غزلیات صورت نگرفته است. دکتر شفیعی کدکنی حدود ۱۵ تا از غزلیات بیدل را شرح کردند و عنوان داشتند بیدل شاعری است آسمانی و نمی توان غزلیات وی را تفسیر کرد." 

نصیری در ادامه به مشکلات شرح جامع نوشتن بر غزلیات بیدل اشاره کرد و تاکید کرد: در رابطه با حافظ کتاب های زیادی نوشته شده است و اساتید این کتاب ها را مطالعه می کنند و مطالب جدیدی را مطرح می کنند؛ اما در رابطه با بیدل هیچ گونه شرح جامعی که از ابتدای غزلیات شروع شود و تا انتها صورت پذیرد وجود ندارد. از این رو هیچ منبع مناسبی وجود ندارد که نویسنده بخواهد به آن تکیه کند." 

"کامران زمانی" مولف کتاب، سخنران دوم این برنامه بود. وی صحبت هایش را با ابیات « معنی بلند من فهم تند می خواهد، سیر فکرم آسان نیست، کوهم کتل می خواهد» و « بیدل اشعار من از فهم کسان پوشیده ماند، چون عبارت نازک افتد رنگ مضمون می شود» آغاز کرد و گفت: عبارتی که نازک افتد و به رنگ مضمون درآید، شاعری که سیر فکرش آسان نیست و به این دلیل کوهی است که کتل دارد، طبیعتا: «ای مگس عرصه سیمرغ نه جولان گه توست، دل ز خود میبری و زحمت ما میداری» و این مصداق حال ما می باشد. 

زمانی با اشاره به این که بیشتر کارهایی که در ارتباط با بیدل صورت گرفته است، بیشتر کلی گویی است افزود: "شرح غزلیات بیدل به صورت بیت، بیت و منسجم صورت نگرفته است و این کاری بس سنگین و ریسکی خطرناک بود. من در پایان کتاب هم توضیح داده ام که از هیچ منبع خاصی برای نوشتن این کتاب مورد استفاده نکرده ام." 

مولف شرح غزلیات بیدل سپس به پیچیدگی بیدل اشاره کرد و ادامه داد: "من اشعار بیدل را در مقدمه به سه دسته تقسیم کرده ام. نخست شعر های ساده و به دور از ظرافت های شاعری و قابل برداشت؛ دوم شعرهای پیچیده و معماگونه؛ و اما دسته سوم، که همان شعرهای ناب بیدل است." وی سپس تاکید کرد: "اگر بیدل همانند بسیاری از شعرا میان دو هزار هشتصد غزل خود گزینشی انجام می داد، بدون تردید خیلی ظریف تر و شاعر تر از آنچه بود که الان ملاحظه می کنیم." 

وی در انتها به نسخه کابل و نسخه غزوه غزلیات بیدل اشاره کرد و گفت: پس از آن که به اتمام پنجاه غزل رسیدم، متوجه شدم نسخه ای را آقای غزوه از هندوستان آورده اند. مردد شدم که با آوردن این نسخه معتبر چه کار باید انجام دهم. نهایتا به این نتیجه رسیدم که باید این نسخه تطبیق شود. از این رو در پایان شرح هر غزل تطبیقی است با نسخه آقای غزوه. متاسفانه بعد از بررسی های دقیق ملاحظه کردم که این نسخه نه تنها از نسخه کابل فرا تر نبود، بلکه در بسیاری از موارد (از جمله گاه حذف ابیات و حتی غزلیات بدون دلیل در نسخه آقای غزوه) حق با نسخه کابل بود. البته گاهی اتفاق می افتاد که نسخه غزوه در یک کلمه شاعرانه تر به نظر آید. 

سپس دکتر "شاه منصور شاه میرزا" نماینده کشور تاجیکستان در موسسه فرهنگی اکو به ایراد سخن پرداخت و صحبت هایش را با اشعاری از ظغرل احراری در تقدیر از بیدل آغاز کرد و گفت بیدل بعد از حافظ دومین شاعر است که می توان با اشعار وی تفعل زد. 

وی در ادامه افزود: می گویند بیدل قلعه ای ساخت که کلید آن را با خود برد. بسیاری از شاعران و محققین بر حقیقت این امر تاکید نموده اند. بیدل شاعری کشف نشدنی است. از این رو شرح نوشتن بر دیوان بیدل کاری بسیار بزرگ است و آقای زمانی همانند زنبور عسل از آن فرهنگ و دانشنامه جمع آوری کرده اند و عسل را در اختیار علاقه مندان قرار داده اند. 



در انتهای این مراسم با حضور دکتر "ماندانا تیشه یار" قائم مقام موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)، دکتر "افتخار حسین عارف" رئیس موسسه فرهنگی اکو، "کامران زمانی" مولف کتاب آئین دار حیرت، "شاه منصور شاه میرزا" نماینده تاجیکستان در موسسه فرهنگی اکو و  نصیری رئیس انتشارات بیان از دوجلد از شرح غزلیات بیدل رونمایی شد.

تهیه و تنظیم: احمد وخشیته، سردبیر سایت ایراس؛

پایان متن/



Share/Save/Bookmark
کد خبر: 35591