توصيه مطلب
۰
 
اقتصاد قرقيزستان
 

اقتصاد قرقيزستان
 

اقتصاد جمهوری قرقیزستان بر پایه کشاورزی استوار و عمدتاً در بخش های تولید پنبه، پشم، چرم، ابریشم، کنف، غله، میوه و سبزیجات و مرتع داری فعال است. بخش کشاورزی ۴۰ % تولید خالص ملی و یک سوم نیروی کار را به خود اختصاص داده است و اصولا بر خلاف اکثریت جمهوری ها، بخش خصوصی سهم چشمگیری در تولیدات بخش کشاورزی دارد. 

بخش صنعت ۳۰% تولید خالص ملی را شامل مي شود و صنایع مهم نیز عمدتاً در بخش های متالوژی، تجهیزات و ماشین آلات کشاورزی، تولیدات غذایی، الکترونیک و منسوجات فعالیت می نماید. منابع بالقوه (مناطق کوهستانی و رودخانه ها) نیز جهت افزایش تولید برق که یکی از صادرات مهم قرقیزستان بشمار مي رود در سطح کشور وجود دارد که در صورت بکار گیری آنها توان تولیدی و صادراتی کشور در این زمینه در حد وسیعی افزایش می یابد. همچنین امکانات گسترده ای جهت تصفیه شکر در کشور وجود دارد. بر خلاف جمهوری های همسایه، ذخایر گازی و نفتی کشور، محدود بوده ولی از منابع قابل توجه معدنی عمدتا ذغال سنگ، طلا، جیوه و اورانیوم برخوردار است.

این کشور از نظر اقتصادی وابستگی زیادی به جمهوری های اتحاد جماهیر شوروی بخصوص در زمینه بازار های صادراتی، واردات نفت، گاز و کالاهای مصرفی دارد. این مسئله در واقع نتیجه اقتصاد متمرکز گذشته و اعمال سیاست های دستوری از ناحیه مرکز است. پس از استقلال در سال ۱۹۹۱ اقدامات وسیعی به منظور تغییر و تعدیل ساختار سیاست گذاری، نهادی و اقتصادی کشور صورت گرفته است، بطوری که زمینه ایجاد اقتصاد بازار در حال شکل گیری میباشد. 

یکی از مشکلات عمده قرقیزستان، میزان کم مالیات عمومی است که مقدار آن برای حمایت از خدمات و تسهیلات و پوشش اجتماعی و فرهنگی کافی نیست و بعلاوه سیستم کارآ و گویایی در جمع آوری مالیات ابداع و به کار گرفته نشده است.

سیستهای اقتصادی در قرقیزستان بیانگر اهداف دولت است. برنامه اصلاحات اقتصادی که توسط آقایف به پارلمان ارائه شد در جولای ۱۹۹۲ به تصویب رسید. برنامه اصلاحات اقتصادی قرقیزستان ۲ هدف عمده را دنبال مي كنند:
۱- ایجاد یک ساختار اقتصادی کلان که قادر به تضمین کاهش تورم، رشد تولید و خود کفایی جمهوری باشد.
۲- انجام اصلاحات ساختاری و منطقه ای عناصر کلیدی اصلاحات ساختاری که عبارتند از:
- اصلاح موسسات شامل خصوصی سازی و افزایش مدیریت موثر در ساير شرکتها و موسسات دولت
- سیاست صنعتی و تجاری
- ایجاد محیط مساعد برای توسعه بخش خصوصی از جمله تشویق سرمایه گذاری بخش خصوصی خارجی و از بین بردن سیاست انحصاری بازارها
- اصلاح بخش مالی با هدف حمایت از بازسازی موسسات و توسعه بخش خصوصی
- ایجاد شبکه موثر حمایت اجتماعی 

در جهت اجرای برنامه های مربوط به اصلاح اقتصادی قرقيزستان، امید زیادی به توانمندی و حاصلخیزی زمین کشاورزی این کشور و نیز وامهای خارجی بسته اند و بدون کمک اساسی از طرف دول خارجی این خطر وجود دارد که قرقیزها برای پرداخت هزینه ها و دیون رو به افزایش خویش ناچارا به تجارت مواد مخدر روی آورند. قرقیزستان اولین جمهوری آسیای مرکزی است که با محدودیت های تجارت مواد مخدر موافقت کرده است. این کشور به کمکهای فنی در زمینه های مدیریت اقتصادی و بانکی نیاز دارد در همین رابطه عسگر آقایف، جفری ساکس، استاد دانشگاه هاروارد را به عنوان مشاور رئیس جمهور در امور برنامه ریزی اقتصاد کلان و تاچوئه کانادا و استاد دانشگاه توکیو را به عنوان مشاور رئیس جمهور در امورگذر به اقتصاد آزاد معرفی کرده است. 

قرقیزستان به عضویت تعدادی از موسسات و سازمانهای اقتصادی و مالی بین المللی از جمله صندوق بین المللی پول ،بانك جهانی، بانك اروپایی ترمیم و تو سعه، موسسه مالی بین المللی، آژانس تضمین سرمایه گذاری بین المللی ، بانك توسعه آسیا و بانك توسعه اسلامی درآمده است.

بخشهای مختلف اقتصادی
در حال حاضر قرقیزستان صنعت کوچک وبسیار اختصاصی شده استخراج معادن را که شامل جیوه، آنتیموان، اورانیوم، ذغال سنگ و طلا را داراست. دولت معتقد است که پتانسیل خوبی برای استخراج طلا در معادن قرقیزستان وجود دارد.در قرقیزستان بیش از ۱۰۰۰ معدن طلا وجود دارد که ۶۳ معدن از نظر میزان طلا درصد بسیار بالایی دارد. معدن «کومتور» یکی از کوهستانی ترین و مرتفع ترین معادن طلای جهان است که میزان ذخایر پیش بینی شده آن در ردیف یکی از ۱۰ معدن بزرگ جهان ارزيابي شده است.

صنایع
صنعت دومین بخش بعد از کشاورزی در اقتصاد قرقیزستان است که۴۰% تولید ناخالص ملی را شامل می شود. این بخش از سرمایه گذاریهای وابسته به دولت تشکیل شده و در حال حاضر نیازمند بازسازی است. بخش تولیدی اساسا به وسیله پارچه(منسوجات)، صنعت تولید کفش و لباس، صنایع تبدیلی غذایی و صنایع تولید ماشین ارائه می شود.

مجموعه ساخت ماشین جمهوری متشکل از: صنایع تولید ماشین، تبدیل فلزات و صنایع فلزی، صنایع الکترو مکانیکی، ماشین ابزار و صنایع ابزار، صنایع اتومبیل، تراکتور، ساخت ماشین های کشاورزی وصنایع تولید وسایل تکنولوژیکی برای صنایع غذایی است. برخی از محصولات این صنایع پس از فروپاشی شوروی به دلایل رکود اقتصادی مالی و معاهدات تجاری متوقف و منجر به عقب ماندگی وسیع شدند. درحال حاضر سرمایه گذاری روی این مجموعه بسیار مایوس کننده است.

صنعت الکترو مکانیک و رادیو الکترونیک در صنایع قرقیزستان نقش مهمی را ایفا می کند. پیشرفته ترین بخش در این صنعت به تولید موتور های الکتریکی، وسایل تکنولوژیکی مخصوص، لامپ های روشنایی الکتریکی، کابل و سیمهای الکتریکی و دیگر وسایل متنوع اختصاص دارد.

واحد پول
قرقیزستان اولین کشور از جمهوری های آسیای مرکزی است که تصمیم گرفت از حوزه روبل روسیه خارج شده و واحد پول « سام » را جایگزین روبل کند که قیمت هر سام معادل با ۲۳۰ روبل و هر ۴ واحد سام معادل یک دلار آمریکاست. انتشار پول ملی قرقیزستان واکنش هایی را در برخی از کشور های عضو اتحادیه کشور های مشترک المنافع، از جمله قزاقستان و ازبکستان پدید آورد. حتی قرقیزستان از ناحیه ازبکستان تهدید به قطع گاز شد ولی نهایتا مشکلات را مرتفع و حتی این کشور ها نیز یکی بعد از دیگری اقدام به جریان انداختن پول ملی كردند.عده ای از ناظرین مسائل سیاسی معتقدند که خروج قرقیزستان از حوزه روبل آزمایشی است که با هدایت و نظارت کشورهای غربی خصوصاً آمریکا صورت گرفته است. ولی بطور کلی چند عامل در این تصمیم گیری موثر بوده است از آن جمله:
۱- وجود تورم در روسیه و افزایش بدون وقفه آن
۲- شکست تلاشهای کشورهایCIS در ایجاد یک ارز واحد برای جامعه فوق
۳- احساسات شدید ناسیونالیستی در کشور قرقیزستان ،قول های مساعد بانك جهانی و صندوق بین المللی پول مبنی بر پشتیبانی از پول ملی با اعطای وام های مناسب را می توان به عنوان پشتوانه جهت اتخاذ تصمیم فوق ذکر كرد.

حمل و نقل
قرقیزستان دارای دو خط آهن است. یک خط آهن در قسمت شمال جمهوری در دره چو که به قزاقستان و روسیه متصل می شود و شاخه دیگر در جنوب جمهوری که شهر های اوش، جلال آباد و معادن ذغال سنگ کیزیل کیا، تاش کومیر و کوک یا نگاک به یکدیگر وصل و همچنین ازبکستان، قزاقستان و روسیه را نیز به هم متصل می نماید. قرقیزستان در ساخت راه آهن مشهد- سرخس- تجن نیز شرکت کرده است. زیرا بوسیله این خط از طریق ترکمنستان به ایران، ترکیه و کشورهای آسیایی-اقیانوس آرام ارتباط پیدا میکند.

جادهها
طول جاده های شوسه در قرقیزستان ۶/۲۸ هزار کیلومتر و تراکم این جاده ها در هر هزار کیلومتر متشکل از ۱۷۵ کیلومتر است. جاده شوسه در مالکیت دولت می باشد. به دلیل خطوط مستقیم حمل و نقل، با چین ،هند و پاکستان و اهمیت استراتژیک آنها به تجدید بنای جاده های بیشکک- تروگارت-کاش- ساری تاش- کشتام و کاشغر پرداخته شده است.پس از اجرا و اتمام این خطوط، قرقیزستان منطقه ارتباط شوسه ای صادرات و واردات از سیبری قزاقستان ،ازبکستان، قفقاز و تاجیکستان و چین، هند و پاکستان خواهد شد.

راه هوایی
شرکت هواپیمایی (قرقیزستان آباژول دور ) نشانگر حمل و نقل هوایی ملی جمهوری قرقیزستان است. این شرکت در مالکیت دولت و دارای ۱۲۰ هواپیما است و از طریق فرودگاه «ماناس» امکان پرواز های هوایی به آسیا و اروپا بوجود آمده است.

راه آبی
تنها راه آبی قرقیزستان دریاچه ایسک کول است و مجموع حمل نقل و ترابری آبی جمهوری ۲/۰% کل حمل و نقل را شامل می شود.

ارتباطات و مخابرات
مخابرات در قرقیزستان قدمتی ۱۵ ساله دارد. خدمات مخابراتی شامل تلفن، تلگراف، ارنباطات تلکس، مبادله داده های کامپیوتری و پست تصویری است. در مورد تلکس از طریق یک شبکه ترافیک بین المللی در مسکو منتقل می شود. امکان استفاده از شبکه اینترنت و پست الکترونیکی موجود است. ارتباطات بین المللی از قرقیزستان از طریق مسکو صورت می پذیرد.

بازرگانی خارجی
صادرات و واردات سهم نسبتا بالایی را در تولید ناخالص داخلی کشور دارند. در مقایسه با سایر جمهوری ها، قرقیزستان وابستگی شدیدی را در زمینه تجارت خارجی بویژه صادرات با سایر جمهوری های اتحاد جماهیر شوروي دارد. در سال ۱۹۹۰ طی برآوردی حدود ۹۸% کل صادرات با بازارهای شوروی صورت گرفته که عمده ترین آن با کشور ارمنستان بود. ۷۳% کل واردات از سایر جمهوری ها بود که بیشتر مربوط به روسیه و اوکراین مي شد. صادرات قرقیزستان به سایر جمهوریها شامل:
فلزات غیر آهنی و معدنی (عمدتا طلا و جیوه)منسوجات پشمی، فراورده های غذایی و کشاورزی(عمدتا شکر تصفیه شده و تنباکو) انرژی برق و کالا های الکترونیکی است. صادرات به کشور های خارج از اتحاد جماهیر شوروی در گذشته بسیار محدود بوده است .این صادرات عمدتا شامل فلزات غیر آهنی و سنگهای معدنی، فراورده های غذایی و کشاورزی، منسوجات پشمی و ابریشمی و واردات قرقیزستان از کشور های حوزه خارج از اتحاد جماهیر شوروی عمدتاً کالاهای مصرفی نظیر پوشاک، موادغذایی، تولیدات شیمیایی و تجهیزات مهندسی بوده است. یکی از اقلام وارداتی، نیشکر کوبا بوده است، بطوریکه ۳%GDP را به خود اختصاص می داده و پس از تصفیه به سایر جمهوری ها صادر مي شده.

عضویت در پیمانها و سازمانهای اقتصادی و بینالمللی و منطقهای
- صندق بین المللی پول
- بانك جهانی ترمیم و توسعه
- بانك اروپایی توسعه و باز سازي
- موسسه مالی و بین المللی
- آژانس تضمینی سرمایه گذاری بین المللی
- بانك توسعه آسیا
- بانك توسعه اسلامی
-اسکاپ( اتحادیه قرقیزستان ،قزاقستان ،ازبکستان)
-اکو
- کمیسیون اقتصادی-اجتماعی- آسیا و پاسیفیک
- سازمان هواپیمایی شهری بین المللی
- انجمن توسعه بین المللی
- صندوق توسعه کشاورزی بین المللی
- سازمان بین المللی کار
- کمیته بین المللی المپیک
- شورای همکاری آتلانتیک شمالی
- سازمان کنفرانس اسلا می
- دادگاه های دائمی داوری
- سازمان ملل متحد
- کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل متحد
- سازمان آموزشی-علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد
- سازمان توسعه صنعتی ملل متحد
- اتحادیه بین المللی پست
- سازمان بهداشت جهانی
قرقیزستان همچنین درخواست عضویت در سازمان تجارت جهانی را مطرح كرده است. 

Share/Save/Bookmark
کد خبر: 24481